معرفی شوکران زهرآلود – فواید و مضرات

0
455

معرفی کامل گیاه شوکران:

شوکران، گیاهی است دو ساله که ارتفاع آن تا ۲ متر می رسد. این گیاه دارای ساقه افراشته، لوله ای توخالی، مدور و دارای شیارهای ظریف می باشد که طول ساقه بدون کرک و در بالا منشعب است. در بخش پایین این گیاه لکه هایی به رنگ قرمز – قهوه ای وجود دارد. برگ ها به رنگ سبز تیره، براق هستند.

گل های این گیاه به رنگ سفید بوده، که درون چترهای مرکب قرار دارند. براکته های چتر سه گوش تا سرنیزه ای می باشند. میوه آن به شکل تخم مرغی و نوک باریک می باشد. گلبرگ ها سفید رنگ و دارای رگه های طولی مواج می باشد. روی رگه های کناری نیمه های میوه، فرورفتگی های عمیق وجود دارد. در این فرورفتگی ها لوله های حاوی اسانس وجود ندارند.

از برگ های خشک شده، شاخه های گلدار تازه گیاه و سرشاخه های آن برای مصارف دارویی استفاده می شود.

گیاه پژمرده دارای بوی موش و نیز ساقه هایی با لکه های قهوه ای است که بسیار سمی است. گیاه دارای مزه شور و گزنده می باشد.

شوکران از خرداد تا شهریور سال دوم رشد، از مناطق بایر برداشت می شود. سپس بخش های هوایی گیاه را در محیط باز و سایه خشک می کنند.

محل رویش گیاه شوکران:

این گیاه در اروپا، مناطق معتدل آسيا، شمال آفریقا، آمریکای شمالی و جنوبی به صورت خودرو یافت می شود. در ایران در استان های گلستان، گیلان، آذربایجان، کردستان، همدان، کرمانشاه، مرکزی، لرستان، خوزستان، کهگیلویه و بویراحمد، فارس، کرمان، خراسان، تهران، البرز و قزوین رویش دارد.

اشتباهات: شوکران ممکن است با جعفری و یا شوکران آبی اشتباه شود.

ترکیبات گیاه شوکران:

ترکیبات این گیاه شامل آلکالوییدهای پیپریدینی از جمله کونیین (ترکیب عمده)، N – متیل کونیین، گاما – کونیسین. آلکالوییدهای پیپریدینی فرار بوده، به احتمال زیاد مقادیر مضر و سمی آنها، فقط در گیاهان تازه برداشت  و نیز در گیاهانی که به تازگی خشک شده اند، وجود دارد. پولی این هایی از قبیل فالکارینول و فالکارينديول و فورانو کومارین هایی مانند بر گاپتن و گزانتوتوکسین است.

اثرات گیاه شوکران:

شوکران سمی بوده، اثرات آن بیشتر مربوط به کونیین است. تجویز مقادیر سمی این گیاه، موجب تحریک گانگلیون های اعصاب خودکار، انقباضات تونیک – کلونیک اندام های تحتانی و فوقانی، گرفتگی ماهیچه ها و نهایتا فلج می شود.

تجویز مقادیر اندک آن، در مدت زمان کوتاهی موجب کاهش فشار خون گردیده، حال آن که تجویز مقادیر زیاد این گیاه باعث افزایش فشار خون می شود.

تجویز مقادیر کم گیاه مزبور سبب تحریک تنفس شده، در حالیکه مقادیر زیاد آن، باعث مهار یا کاهش تحریک اولیه می گردد.

مضرات شوکران

خواص درمانی شوکران:

در طب سنتی از این گیاه به صورت داخلی برای درمان درد عصب، روماتیسم ماهیچه ها و مفاصل، سفت شدن گردن، کرامپ های ناشی از کزاز و صرع، اسپاسم های برونشی و اسپاسم های باب المعده استفاده می شود.

در مصارف موضعی نیز گیاه مزبور به عنوان مرهمی برای درمان سرفه، آسم، سیاتیک، کمر درد و درد عصب به کار برده می شود.

استفاده از این گیاه به دلیل غیر قابل کنترل بودن مقدار کونیین موجود در آن، توصیه نمی شود.

طبع این گیاه سرد و خشک است. ضد خونریزی بینی، مخدر و منعقد کننده خون می باشد. استعمال موضعی آن برای درمان نقرس گرم و نیز رطوبت های موجود در گوش مفید است. بند آورنده قاعدگی و سودمند در درمان دردهای رحم می باشد.

در طب هومئوپاتی از این گیاه برای درمان تورم غدد، ضعف عضلانی، رسوب کلسیم در عروق مغز، افسردگی و برخی موارد دیگر استفاده می شود.

عوارض جانبی و هشدارها:

عوارض عمومی این گیاه بسیار سمی بوده، استفاده از آن توصیه نمی گردد.

مصرف دراز مدت این گیاه در دوران بارداری، دارای اثر ناهنجارزا می باشد. مصرف بیش از حد نشانه های مسمومیت متعاقب مصرف مقادیر سمی این گیاه (۱۵۰ میلی گرم کونیین که تقریبا معادل با ۱۰ گرم ستههای تازه خشک شده و ۳۰ گرم برگهای تازه خشک شده می باشد)، شامل سوزش دهان، خارش گلو، ترشح بزاق، پیچش چشم، اختلالات بینایی و ضعف پاها است.

مقادیر کشنده گیاه مزبور (معادل تقریبأ ۵۰۰ میلی گرم کونیین) موجب فلج زبان، اتساع مردمک چشم (میدریاز)، احساس فشار در سر، سرگیجه، تهوع، استفراغ، اسهال، از دست دادن قدرت جهت یابی، فلج پیشرونده دستگاه عصبی مرکزی، سوء هاضمه و کبودی (سیانوز) گردیده، نهایتا به دلیل خفگی (در اثر از کارافتادگی مرکز تنفسی بصل النخاع و یا در صورت مصرف مقادیر بسیار زیاد گیاه) و فلج شبه کوراری عضلات تنفسی، مرگ به وقوع می پیوندد.

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید